Χ-Men: H Πρώτη Γενιά [X-Men: First Class]

Οι πιο... αφοσιωμένοι φαν οφείλουν να ομολογήσουν ότι όποτε η κουβέντα πηγαίνει στους κινηματογραφικούς X-Men, γίνεται πάντα λόγος για την καζούρα του X-Men 3 και τη σχετική απογοήτευση με το Origins (μα καλά, πως κατάφεραν να κάνουν σχεδόν αδιάφορη μια ταινία στην οποία πρωταγωνιστεί μόνο ο Wolverine;). Έτσι αυτό το υποχρεωτικό πισωγύρισμα με το First Class είναι στην ουσία η τελευταία ευκαιρία για τη Fox, για να αποδείξει πως δεν έχει σκοπό να καταστρέψει εντελώς ένα franchise που ξεκίνησε με συγκρατημένες προσδοκίες και στην πορεία αποδείχθηκε μια χήνα με χρυσά αυγά για τους παραγωγούς. Στην αρχή οι ελπίδες μας ήταν λίγες για την νέα ταινία. Κατόπιν αναθαρρήσαμε με τα βίντεο που δημοσιεύθηκαν και ενθουσιαστήκαμε διαδοχικά με τις αναφορές από την Αμερική, που έκαναν λόγο για μια σπουδαία «σουπερχήρο» ταινία. Και επιτέλους ήρθε η ώρα να χαμηλώσουν τα φώτα, για να διαπιστώσουμε ιδίοις όμμασι αν ο Μάθιου Βον κατάφερε να ξαναφέρει το κινηματογραφικό κύρος στους μεταλλαγμένους της Marvel…

To X-Men: First Class ξεκινά με μια σκηνή-αναφορά στο πρώτο X-Men του Μπράιαν Σίγκερ, επιχειρώντας φυσικά να δημιουργήσει μια άμεση, νοητική σύνδεση με τις προηγούμενες ταινίες. Η σκηνή διαδραματίζεται σε κάποιο στρατόπεδο συγκέντρωσης Εβραίων κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου, όπου ο Erik Lehnsherr, ο Magneto στην παιδική του ηλικία, ανακαλύπτει τα πρώτα ψήγματα των δυνάμεων του, ορμώμενος από μια στιγμή φόβου και αγωνίας καθώς χάνει τους γονείς του. Η ταινία αντιγράφει την ανάλογη σκηνή της πρώτης ταινίας, σχεδόν καρέ προς καρέ, για να την επεκτείνει αμέσως μετά, συνδέοντας τη μοίρα του Magneto με εκείνη του Sebastian Shaw, του ισχυρού μεταλλαγμένου που έχει και το ρόλο του «κακού» του First Class.

Κατόπιν, το κέντρο βάρους μετατοπίζεται στον Charles Xavier και τη δική του ιστορία, ωσότου συγκεκριμένα γεγονότα φέρουν τους δυο άντρες κοντά. Η γνωριμία οδηγεί πολύ γρήγορα σε μια πολύ δυνατή φιλία – Xavier βρίσκει ένα δυναμικό, ισχυρό συνεργάτη στην προσπάθειά του να προσεγγίσει και άλλους μεταλλαγμένους ανά τον κόσμο, ενώ ο Lehnsherr βρίσκει έναν άνθρωπο που μπορεί να τον βοηθήσει να καταπολεμήσει τους προσωπικούς του δαίμονες και ταυτόχρονα να δαμάσει τις δυνατότητές του. Από εκεί και έπειτα, τα πράγματα παίρνουν το δρόμο τους και οδηγούμαστε στη σύνθεση της πρώτης ομάδας των X-Men και στη σύγκρουσή της με την αντίστοιχη ομάδα του Shaw (που ερμηνεύεται από τον ξεχασμένο απ’ το θεό Κέβιν Μπέικον), η οποία υποκινεί τα νήματα σε μια προσπάθεια να ξεσπάσει πυρηνικός πόλεμος μεταξύ Ρωσίας και Αμερικής (είμαστε ακόμη στην περίοδο του Ψυχρού Πολέμου). Αυτή η πρώτη ομάδα έχει σημαντικές διαφορές από την πρωτότυπη ομάδα του κόμικ, με αφαιρέσεις χαρακτήρων, προσθήκες κάποιων προερχόμενων από τη δεύτερη ομάδα (από την εποχή της δεκαετίας του ’70 στο κόμικ) και με κάποιες επιλογές από πιο σύγχρονους μεταλλαγμένους.

Ένα στιγμιότυπο αφιερώνεται και στον Wolverine του Χιου Τζάκμαν, ο οποίος υπενθυμίζει με την εμφάνισή του πως παραμένει, έστω και χωρίς να έχει ρόλο, το βασικό «χαρτί» του franchise. Κατά τα άλλα, αυτοί που ξεχωρίζουν είναι μάλλον ο Ιρλανδός Sean Cassidy (Banshee), με την ικανότητα να στέλνει υπερηχητικές ριπές με τη φωνή του και η – νεαρή σε αυτή την ταινία – Mystic, με τους παραγωγούς να δίνουν τα ρέστα τους και να βρίσκουν άξια αντικαταστάτρια της Ρεμπέκα Ρόμιν Στάμος, στο πρόσωπο (και το σώμα!) της απλά απολαυστικής από... πολλές απόψεις Τζένιφερ Λόρενς. Σε γενικά πλαίσια είναι πολύ λίγος ο χρόνος που αφιερώνεται στους χαρακτήρες – καμία σχέση δεν υπάρχει με την εστίαση που επιχειρούσαν οι πρώτες δύο ταινίες σε κάθε μέλος της ομάδας. Τα πράγματα είναι χειρότερα ωστόσο για την ομάδα του Hellfire Club του Sebastian Shaw, με τα μέλη της να υπηρετούν κυρίως τη δράση της ταινίας, όντας πραγματικά «χάρτινοι» κακοί. Ακόμη και ο Azazel, η πιο εντυπωσιακή φιγούρα ανάμεσα στους μεταλλαγμένους, δεν έχει ουσιαστικό ρόλο μέσα στην ταινία, παρά τις προφανείς ομοιότητές του με το Nightcrawler του X-2. Εξαιρείται φυσικά ο ρόλος του Sebastian Shaw, ενώ η Emma Frost, ένας τόσο σημαντικός χαρακτήρας στο σύμπαν των X-Men, αναπαριστάται από τη Τζάνιουαρι Τζόουνς με τρόπο που σε κάνει να σκέφτεσαι πως την πήραν από τα πλατό του Mad Men, την έντυσαν με άσπρα εσώρουχα και της είπαν να διαβάσει μερικές γραμμές. Έξω η Betty Draper από το X-Men!

Εκεί που πάντως το X-Men: First Class πραγματικά λάμπει, είναι στη χημεία μεταξύ των πραγματικών πρωταγωνιστών του, Xavier και Lehnsherr. Οι δύο ήρωες έχουν ουσιαστικά τους μοναδικούς σωστά ανεπτυγμένους ρόλους, έχουν τις καλύτερες σκηνές και έχουν και δύο ηθοποιούς που ενσαρκώνουν και αντικαθιστούν με τον καλύτερο τρόπο, χαρακτήρες που πρόσφεραν πρώτη φορά στο κοινό με υποδειγματικό τρόπο οι Ίαν ΜακΚέλεν και Πάτρικ Στιούαρτ. Ειδικά ο Μίκαελ Φασμπίντερ κλέβει την παράσταση με την παρουσία του, βγάζοντας τρομακτική ενέργεια ως μεταλλαγμένος που αναζητά εκδίκηση με κάθε κόστος. Οι σκηνές που μοιράζονται οι ΜάκΚαβοη και Φασμπίντερ αποτελούν ουσιαστικά την κινητήρια δύναμη της ταινίας και εξαιτίας τους το First Class ανάγεται σε κάτι καλύτερο από αυτό που μας είχαν προσφέρει οι δύο τελευταίες ταινίες. Βοηθά πάρα πολύ επίσης η αναπαράσταση της περιόδου στην οποία διαδραματίζεται η ταινία – η ατμόσφαιρα φέρνει κάτι από κατασκοπικές περιπέτειες της δεκαετίας του ’60, σαν ένα James Bond χωρίς Μαρτίνι και εξωφρενικά γκάτζετ.

Εκεί που δεν μπορεί να ισορροπήσει η κινηματογραφική επανεκκίνηση του X-Men είναι στο σενάριό της. Παρά τη μεγάλη διάρκεια, η κατανομή του χρόνου είναι άνιση – μόνο ο Xavier και ο Lehnsherr αναδεικνύονται στην ταινία. Γενικότερα υπάρχει μια περιρρέουσα βιασύνη στην ατμόσφαιρα, σαν οι συντελεστές να είχαν την πρόθεση να δημιουργήσουν κάτι καλό αλλά να μην υπήρχε χρόνος για να προσφέρουν αυτό που μπορούν πραγματικά. Υπάρχουν επίσης ελλείψεις. Κάποια πράγματα στην παραγωγή απλά δεν ικανοποιούν τις προσδοκίες μας – η απεικόνιση του Beast για παράδειγμα είναι υπερβολικά παιδική στην αισθητική της, ενώ η μουσική επένδυση της ταινίας είναι άνευρη και δε θυμίζει σε τίποτα τα δυναμικά θέματα που πλαισιώνουν συνήθως τους κινηματογραφικούς υπερήρωες. Είναι προφανές πως το First Class πατάει πάνω στις δημιουργίες του Σίγκερ για να πετύχει τη σύνδεσή του με το κοινό, αναζητά τις ίδιες αρετές, αλλά τις βρίσκει μόνο επί μέρους και κυρίως στο ακαταμάχητο πρωταγωνιστικό δίδυμο. Δεν είναι όμως τελικά ανάλογα ποιοτικό με τα πρώτα δύο X-Men, ακόμη και αν φθάνει σε σημεία αρκετά κοντά. Ας ελπίσουμε πως με αυτή τη βάση, ο Μάθιου Βον θα μπορέσει τη δεύτερη φορά να βελτιώσει τα πράγματα, όσο βελτίωσε ο Σίγκερ το δεύτερο X-Men σε σχέση με το πρώτο. Τότε θα δούμε σίγουρα την Πρώτη Γενιά του να αριστεύει.

Χ-Men: H Πρώτη Γενιά (X-Men: First Class)
Είδος: επιστημονική φαντασία
Διάρκεια: 132’
Παίζουν: Τζέημς ΜάΚαβοη, Μίκαελ Φασμπίντερ, Κέβιν Μπέικον, Τζάνιουαρι Τζόουνς

3,5/5