Παγιδευμένη ψυχή [Insidious]

Ένα ζευγάρι μετακομίζει στο καινούριο του σπίτι, μαζί με τα τρία παιδιά του. Μέσα στις πρώτες ημέρες της διαμονής τους κάνουν την εμφάνισή τους ασυνήθιστα (ε, για τους θεατές, όχι και τόσο) φαινόμενα: αντικείμενα αλλάζουν θέση στο σπίτι, περίεργοι θόρυβοι ακούγονται από τον ασύρματο παρακολούθησης του βρέφους της οικογένειας, πόρτες ανοίγουν και κλείνουν από μόνες τους. Τα πράγματα χειροτερεύουν όταν ένα από τα τρία παιδιά πέφτει ανεξήγητα σε κώμα. Οι γιατροί δεν μπορούν να εξηγήσουν την κατάστασή του, οι γονείς μετακομίζουν φοβούμενοι για στοιχειωμένο σπίτι, αλλά παράλληλα τα μεταφυσικά φαινόμενα εντείνουν την εμφάνισή τους. Απελπισμένοι και με την παρότρυνση της μητέρας του άντρα, καλούν ένα μέντιουμ για να διαλευκάνουν την υπόθεση, μόνο και μόνο για να ανακαλύψουν πως δαιμονικά στοιχεία έχουν βάλει στόχο το γιο τους.

Το να βλέπεις μια καλή ταινία τρόμου αποτελεί μια από τις πλέον... γευστικές κινηματογραφικές απολαύσεις. Φυσικά, όπως λίγο–πολύ ισχύει και στην περίπτωση της κωμωδίας, η δημιουργία ενός πραγματικά αξιόλογου θρίλερ είναι μια εξαιρετικά δύσκολη υπόθεση: απαιτείται διορατική ματιά από την πλευρά του σκηνοθέτη, ταλαντούχοι συνεργάτες σε καίριους τομείς (διεύθυνση φωτογραφίας και μοντάζ, ήχος, κ.α.) και βέβαια ένα έξυπνο, καλογραμμένο σενάριο. Οι Λέι Γουάνελ και Τζέημς Γουάν κατάφεραν πριν από επτά χρόνια να ταράξουν τα νερά του Χόλιγουντ με το πασίγνωστο πια Saw, μπορεί να θεωρήσει όμως κανείς πλέον, εκείνη την ταινία κλασική; Η απάντηση είναι φυσικά όχι. Το Saw διέθετε τη σαδιστική βία και μερικές πολύ πετυχημένες σεναριακές μηχανορραφίες έτσι ώστε να καταφέρει να φρεσκάρει λίγο τα πράγματα σε ένα μόνιμα κουρασμένο είδος κινηματογράφου και η αποζημίωσή του ήταν η τεράστια εμπορική επιτυχία και η δόξα για τους δύο νεαρούς δημιουργούς, είχε όμως και ορατά μειονεκτήματα, όπως η μετριότατη διαχείριση της εικόνας από τον Γουάν σε μια σκηνοθεσία που ακροβατούσε ανάμεσα στο μέτριο και το κακό.

Στην περίπτωση του Παγιδευμένη Ψυχή (Insidious), οι δύο δημιουργοί αποφάσισαν να μπουν στο ρεύμα των ταινιών φαντασμάτων που έχουν αναβιώσει τα τελευταία χρόνια με ταινίες όπως το Blair Witch Project και πιο πρόσφατα το Μεταφυσική Δραστηριότητα. Η δική τους εκδοχή ωστόσο «γλυκοκοιτάζει» περισσότερο μια άλλη, πραγματικά κλασική ταινία τρόμου, το Poltergeist του 1982. Όπως και εκεί, το μεταφυσικό στοιχείο δεν μένει για πολύ στους υπαινιγμούς και δεν φυλάσσεται για τις χαριστικές βολές στους θεατές. Έτσι, μετά τα μισά της ταινίας τα φαντάσματα μπουκάρουν κυριολεκτικά από παντού και αρχίζουν να διεκδικούν την κυριαρχία τους επί των ζωντανών, σε μια μάχη που μεταφράζεται και σε πραγματικό ξύλο επί της οθόνης.

Το πρόβλημα στη σύγκριση μεταξύ Poltergeist και Παγιδευμένη Ψυχή είναι απλά η διαφορά μεγεθών, ή για να γίνουμε πιο συγκεκριμένοι, ταλέντου. Το Poltergeist είχε τότε έναν Στίβεν Σπίλμπεργκ στη δημιουργική του ακμή, τόσο στο σενάριο όσο και (σε μεγάλο βαθμό) στη σκηνοθεσία και την παραγωγή. Στον αντίποδα, το Insidious έχει απλά τους... δύο τύπους που έκαναν το Saw. Αυτό σημαίνει πως, όχι μόνο απουσιάζει οποιαδήποτε τεχνική ευρεσιτεχνία στην ταινία – ένα ενδιαφέρον πλάνο, μια εντυπωσιακά γυρισμένη σκηνή - αλλά όλα μοιάζουν δανεισμένα και αναπλασμένα με γνώμονα τη μετριότητα. Το παραπάνω οδηγεί αυτόματα σε πολλές πρόχειρα φτιαγμένες σκηνές όπου ο θεατής θέλει να τρομάξει αλλά απλά δεν ικανοποιείται από αυτό που βλέπει, κάτι αναπόφευκτο, αν αναλογιστεί κανείς πως η ομάδα του Saw αρέσκεται στην άγαρμπη οπτικοποίηση των ιδεών του: οι μπαμπούλες ζουν σε διαβολικά βασίλεια με κόκκινους τοίχους, υποβλητικούς πολυέλαιους και ακονίζουν τα μυτερά τους νύχια για να σφάξουν κόσμο - θα το βρείτε μόνο εδώ και σε μερικές δεκάδες βιντεοκλίπ συγκροτημάτων της heavy metal. Επίσης όταν αναφέραμε τη λέξη «ξύλο» το εννοούσαμε – οι δύο δημιουργοί δεν διστάζουν ακόμη και να βάλουν τους «καλούς» να πλακωθούν με τους δαίμονες κυνηγούς τους, με μια χαρακτηριστική σκηνή να πετάει την κινηματογραφική εγκράτεια από το παράθυρο, εισχωρώντας σε μονοπάτια παρωδίας τρόμου.

Εκεί που κάπως το δίδυμο «ρολάρει» δημιουργικά είναι στο σενάριο, σκεπτόμενο μια παραλλαγή του Poltergeist για το σύγχρονο κινηματογραφικό κοινό, αφήνοντας έτσι το ρεαλισμό των τελευταίων προσπαθειών του είδους που έχει αρχίσει να οδηγεί σε μονότονες κόπιες της ίδιας ιστορίας. Οι δύο πρωταγωνιστές επίσης κάνουν ότι μπορούν δεδομένων των συνθηκών – τόσο η Ρόουζ Μπερν όσο και ο Πάτρικ Ουίλσον είναι εντελώς γήινες φυσιογνωμίες και εξαιρετικά συμπαθείς προς το θεατή, όσο και αν είναι πασιφανές πως πίσω από το φακό ελάχιστες κατευθύνσεις δίνονται προς το μέρος τους. Το τελικό αποτέλεσμα πάντως είναι προορισμένο να σας απογοητεύσει, ακόμη και αν ικανοποιήσει την επιθυμία σας για παροδικές κινηματογραφικές «τρομάρες». Δείτε το, φάτε τα ποπ κορν σας και μετά βάλτε να παρακολουθήσετε κάτι ανάλογο από την ταινιοθήκη σας. Απέναντι σε αντιπροτάσεις όπως το Ένοχο Μυστικό του Ζεμέκις ή το The Ring (είτε το πρωτότυπο είτε το αμερικάνικο remake), το Insidious θα σας φανεί σαν ένας έντιμος, πλην αληθινά φτωχός συγγενής.

Παγιδευμένη ψυχή (Insidious)
Είδος: θρίλερ
Διάρκεια: 102’
Παίζουν: Πάτρικ Ουίλσον, Ρόουζ Μπερν, Μπάρμπαρα Χέρσει

Αν ήταν παιχνίδι θα του βάζαμε... 5